phunu8_news_0.png

29/07/2015 - 11:39

Qua bộ phim "Chồng ảo", khán giả nội địa lại có dịp kiểm nghiệm khẩu vị của mình với dòng phim chuyển thể từ tiểu thuyết, thể loại tưởng cũ mà vẫn hàm chứa nét mới. 

Một bộ phim có thể hình thành từ nhiều nguồn khác nhau, dù bao giờ cũng phải qua một khâu không thể thiếu, viết kịch bản. Nguồn ấy có thể là các vở kịch, như West Side Story từ kho tàng văn học Shakespeare, phim truyền hình (X-Files), các bài phóng sự phát thanh như Life with Father, truyện tranh (Superman, Spiderman), thậm chí cả từ các trò chơi điện tử như Silent Hill Resident Evil. Tuy nhiên, nguồn truyền thống và cũng mang tính hàn lâm nhất để nội dung phim phát triển vẫn là tiểu thuyết. Trong hầu hết dòng phim này, khi chuyển thể một tác phẩm văn học, nhà sản xuất kỳ vọng có thu nhập vé từ nguồn độc giả đang “kết” tác phẩm thuộc loại best-seller hay chí ít đang khao khát khám phá nét cách tân trong nội dung truyện kể của một tác giả mới nổi nào đấy. Thế nhưng đến nay đâu phải lúc nào thể loại phim này cũng bá chủ thế giới điện ảnh. Chúng vẫn phải trăn trở tìm kiếm các nguồn tiểu thuyết đủ sức hút, và còn tìm cả cách thể hiện ấn tượng các tác phẩm ấy nữa.

Lần giở từng trang phim

Điện ảnh những ngày đầu sơ khai từ Âu sang Á không có nhiều chất liệu để tạo phim. Hầu hết đều dựa vào các tác phẩm văn học kinh điển, hoặc chuyển tải nguyên xi hoặc hư cấu thêm thành một câu truyện hình ảnh. Tại châu Âu, kho tàng văn học Phục hưng, Trung cổ chiếm một chỗ đứng không nhỏ. Bước vào thời hoàng kim, Hollywood chọn hình thức hư cấu nhiều hơn nhưng vẫn dựa trên nền các tác phẩm truyền thống. Từ khi thuật ngữ best-seller ra đời với các giải thưởng hằng năm như Nobel, Pulitzer, Booker… điện ảnh có thêm một đồng minh, không những giúp phong phú hóa nguồn nội dung đương đại mà còn hứa hẹn cả doanh thu từ nhóm độc giả có sẵn. Những xuất phẩm như Gone with the wind, Greed, Ironweed… ngày ấy mở lối cho các thành công của Blade Runner, The God Father, Reader hay Slumdog Millionnaire hiện đại sau này.

Phụ nữ 8    Chồng Ảo  2

Dần dần vài nhà văn, vô tình hay hữu ý, đã “tiếp tay” cho nghệ thuật thứ 7? Stephen King một khi đặt bút ít ra 80% tác phẩm của ông sẽ cho ra những bộ phim kinh dị, hình sự. Truyện Danielle Steel luôn hứa hẹn các xuất phẩm truyền hình hay phim nhựa tình cảm xã hội Mỹ . Vài thập niên trước, mỗi tiểu thuyết của Quỳnh Dao xem như đã là một kịch bản phim yêu đương lãng mạn của Hồng Kông. Đó là công phát hiện “ngọc trong đá” của đạo diễn. Còn bây giờ? Dòng phim chuyển thể tiểu thuyết liệu còn nét gì mới để phát triển tiếp? Xem chừng chúng đang nằm dạng thể nghiệm ở một vài cái tên, mà điển hình là The Time Traveller’s Wife đã ra mắt thành công tại Âu-Mỹ và từng xuất hiện tại Việt Nam đề tựa Chồng ảo.

Tiểu thuyết chính là ý đồ kịch bản  

Xét về nội dung thì Chồng ảo đơn thuần chỉ là một bộ phim tình cảm lãng mạn xen lẫn chút phiêu lưu giả tưởng. Câu chuyện xoay quanh Clare (Rachel McAdams), người vợ xinh đẹp của Henry (Eric Bana). Clare tin rằng duyên phận là thứ ràng buộc hai người yêu nhau mãi mãi dù người chồng Henry của cô vì bị gien độc trong người thành như một “dị nhân” giữa đời thường. Anh đột biến mất đột xuất hiện không tự kiểm soát được khiến Clare như sống với một ảo ảnh chợt sáng chợt tắt. Thế mà vì tin vào duyên phận mà cô nàng Clare xinh đẹp trẻ trung không thiếu đàn ông đeo đuổi vẫn liều lĩnh xây dựng cuộc sống lứa đôi quanh thứ tình gần như huyễn hoặc ấy. So với dị nhân Benjamiin Button thì độ lãng mạn của hai phim chẳng kém nhau nhưng Chồng ảo xem ra ấn tượng hơn với kết thúc chẳng thấy hậu.

Tuy nhiên nét mới lại nằm ở ý đồ sáng tạo của tác giả. The Time Traveler’s Wife là tiểu thuyết đầu tay nhưng lại nằm trong hàng ngũ best-seller của nhà văn nữ người Mỹ Audrey Niffenegger, được xuất bản vào năm 2003. Đặc biệt là ngay chính lúc tác phẩm chưa hoàn tất công ty Plan B Entertainment của cặp đôi Brad Pitt-Jennifer Aniston ngày ấy đã mua bản quyền để dựng phim. Trong một cuộc phỏng vấn Niffenegger tâm sự rằng viết tới dòng nào cô đã tưởng tượng ra phiên bản phim của từng trang tiểu thuyết, nghĩa là khi đọc sách độc giả đang lần giở từng trang phim. Nỗi ám ảnh và sự phấn khích khi hạ từng nét chữ xuống trang giấy đã khiến Niffenegger như làm hai công việc một lúc, nhà văn sáng tác và người viết kịch bản. Cô nói, "Trong đầu tôi bộ phim nhỏ cứ lần lượt chạy qua từng khung hình. Khi được đề nghị dựng truyện thành phim tôi cứ sợ những trường đoạn ảnh động xuất hiện lúc tôi viết sẽ bị biến mất hay bị ai đó xóa đi. Các nhân vật như đã sống cùng tôi suốt quá trình hình thành The Time Traveler’s Wife”.

Phụ nữ 8    Chồng Ảo  3

Có lẽ chính vì những thao thức của tay nghề “hai trong một” của Niffenegger mà công đoạn viết kịch bản khi chuyển thể phim sau này gặp khá nhiều trắc trở. Dù sao, chuyên môn vẫn là chuyên môn, mà khâu này lại không thể thiếu nên tháng 9- 2003 Brad Pitt thuê Jeremy Leven viết kịch bản. Viết vừa xong lại lình xình chuyện đạo diễn. Những cái tên như Steven Spielberg, David Fincher và Gus Van Sant đến trong danh sách rồi đi. Cuối cùng là Robert Schwentke, rồi ông lại thuê Bruce Joel Rubin sửa kịch bản của Leven. Tiến trình khá chậm, nghĩa là 4 năm sau khi tiểu thuyết phát hành phim mới được bấm máy. 14- 8- 2009 phim được công chiếu tại Mỹ và sau vài tháng đã thu được 56.139.686 USD so với ngân sách 39 triệu USD, nghĩa là tạm cho phim thành công.

Không phải nhà văn nào cũng luôn sẵn cảm nhận điện ảnh trong tác phẩm của mình, và ngay cả Niffenegger, chưa chắc trong một thiên truyện khác, cô còn nguyên những rung động hình ảnh của một cốt phim như đã được với The Time Traveler’s Wife. Cũng chưa chắc nhóm sản xuất Brad Pitt nhạy mãi với các tác phẩm truyện ngay lúc chúng chưa hoàn tất như đã có với Chồng ảo. Thế nhưng, với thành công đang có của xuất phẩm, dòng phim chuyển thể từ tiểu thuyết sẽ còn nhiều thứ để kỳ vọng. Nhà sản xuất “căng mắt, giỏng tai” tìm tòi, chờ đợi xuất hiện những cây bút có những lúc xuất thần “viết truyện thành phim” như nữ sĩ Audrey Niffenegger để việc chuyển tải một phim hay đến người xem chẳng khác gì giới thiệu một quyển sách lý thú đến độc giả Và tương lai chí ít các công ty phim cũng có sẵn vài cái tên trong danh sách, dù chưa chắc đã dài, để đặt hàng những phim độc lập nhưng hứa hẹn thu nhập kiểu bom tấn.

                                                                                    MINH TRUNG

Tin mới trong ngày