phunu8_news_0.png

You are here

21/06/2018 - 06:25

Trong mọi ý nghĩa, con cái là nguồn sung túc của gia đình. Vì thế, xưa nay người ta hay coi thường và hoài nghi những cha mẹ chỉ có một đứa con. Vậy với suy nghĩ hiện đại, phải hiểu đúng về con một như thế nào?

Trong tuần vừa qua, nữ diễn viên kiêm người mẫu Elizabeth Hurley đã lên tiếng về chuyện con cái khi cô nói rằng giá mà mình có thêm vài đứa con, vì thấy con một như hiện nay chông chênh quá. Khuôn mẫu con độc đinh theo kiểu nhà Hurley hiện nay có phải là một mối lo đang gây lấn cấn cho nhiều gia đình?

phunu8-con-mot-la-nhung-dua-tre-tu-tin-hay-khep-kin-hinh-anh 4

Với các nhà tâm lý thế kỷ 19, công tâm mà nói, họ không ủng hộ “chế độ” con một. Nhà tâm lý Mỹ G. Stanley Hall thẳng thừng phê phán, con một tự nó đã là “một căn bệnh”. Không lâu sau, Eugene W Bohannon, một nhà tâm lý khác đã cho ra cả một bài phân tích nặng nề về con một. Ông cho rằng những đứa trẻ này “ít dám mạo hiểm”, “quá nhạy cảm” và dễ sa vào thói vị kỷ. Trẻ là con một liên kết quá ít với các trẻ trai đồng tuổi trong khi lại gắn bó với mẹ quá nhiều. Bohannon cho rằng chúng thiếu tình bạn, mà cho dù có tài sáng tạo gì đi nữa, những đứa con một dễ bị người khác lợi dụng cái tài ấy nhằm ý đồ xấu.   

Suốt cả thế kỷ, trẻ là con một cứ được xem như thứ khuôn mẫu dễ hư hỏng, cô đơn, là trẻ cá biệt, mặc dù vẫn có vô số nghiên cứu chứng minh chúng không đáng phải nhận những tiếng xấu như vậy, thậm chí chúng thường giỏi và tốt hơn trong nhiều lĩnh vực so với các trẻ có anh chị em nữa. Chuyện nữ diễn viên E. Hurley vừa lên tiếng về đứa con duy nhất 16 tuổi của mình không hẳn là đổ thêm dầu vào đống lửa phê phán cái dở của con một. Với cương vị là mẹ, cô chỉ hơi buồn cho sự đơn lẻ thiếu vắng anh chị em của con, một sự thiệt thòi rõ rệt so với chính hiện trạng gia đình của mẹ nó. Bởi Hurley còn có em gái, em trai để “có thể cãi nhau cũng như để yêu thương”. Dẫu vậy, Damian, tuy là con một sống đơn chiếc, nhưng theo lời mẹ tả, cậu con vẫn rất thoải mái với bản thân, luôn tự chủ và tập trung.

phunu8-con-mot-la-nhung-dua-tre-tu-tin-hay-khep-kin-hinh-anh 5

Theo Phòng Thống kê Quốc gia Mỹ, vào năm 2017, có đến 55% các gia đình bố, mẹ đơn thân chỉ có độc một con. Còn ở những cặp cha mẹ sống chung, tỷ lệ ấy là 51%. Riêng những cặp vợ chồng cưới hỏi đàng hoàng, đủ điều kiện sinh con đông đúc, đến 40% trong số họ chỉ đẻ được đúng một đứa. Giữa khuynh hướng xã hội đang bao gồm những gia đình nhỏ hơn, dường như có con một không hẳn là sự cố tình chọn lựa. Lý do có thể là bố mẹ lập gia đình muộn, trục trặc sinh sản, các mối quan hệ bị sự cố hoặc chịu nhiều áp lực tài chính như phải lo tiền nhà, tiền chăm sóc con cái… đã dẫn đến tình trạng họ trở thành gia đình có con một. Tuy nhiên, nếu nhìn ở khía cạnh khác, các bằng chứng liên đới lại cho thấy mô hình gia đình chỉ có mỗi một đứa con xem ra là một lựa chọn tích cực cho cả cha lẫn mẹ.

Thứ gọi là “Hội chứng con một” thường hàm ý chỉ trẻ hư hỏng, cá biệt và cô đơn từ lâu đã ăn vào gốc rễ văn hóa gia đình. Tuy nhiên, một nghiên cứu tiến hành từ năm 2011 nhận thấy, các trẻ từng là con một khi trưởng thành chúng vẫn tham gia các hoạt động xã hội với người thân như thường, dù ít hơn, bởi bối cảnh sống của chúng đâu có nhiều họ hàng. Những đứa trẻ này cũng giao tiếp bình thường như trẻ khác, tức là vẫn có bạn bè, đồng nghiệp. Năm ngoái, đại học Chongqing, Trung Quốc, khi khảo sát hơn 250 sinh viên, đã đánh giá trẻ là con một thường linh hoạt hơn trong suy nghĩ, do đó có óc sáng tạo hơn.    

phunu8-con-mot-la-nhung-dua-tre-tu-tin-hay-khep-kin-hinh-anh 6

Nhà tâm lý học lâm sàng Linda Blair, tác giả cuốn sách Birth Order, nhận định cấu trúc gia đình này rất có lợi, vì cha mẹ có thể tập trung tất cả thời gian và năng lực cho chỉ một đứa con, mà vẫn thoải mái sống trọn vẹn cho cuộc đời riêng của mình. Ở các thế hệ trước, quan niệm “có con một không tốt lắm” là do nhiều ông bố bà mẹ không thể có thêm con nữa, hoàn toàn do chính họ chọn vậy, dẫn đến chuyện các phụ huynh bảo vệ đứa con duy nhất quá mức. Một căn do khác, bởi con một là nhóm quá thiểu số nên chúng thường cảm thấy bị bắt nạt và như bị cô lập. Thế nhưng hiện nay, đây lại là một lựa chọn tích cực đối với nhiều bậc cha mẹ nên trẻ không còn cảm thấy mình là trường hợp bất bình thường, và chúng cũng không còn cảm thấy mình quá bị bảo bọc nữa.

Tiến sĩ Blair cũng nhận định một sự thực, là trẻ có anh chị em cùng cạnh tranh, kể cả cãi cọ gây sự, sẽ dễ và nhanh trong tập đọc, tập nói hơn trẻ con một. Thế nên bà khuyên các gia đình có con một nên chăm đi nghỉ với những gia đình cùng hoàn cảnh, nhất là khi lớp trẻ đặc biệt này sát tuổi nhau. Như thế chúng cũng thấy gần gụi như tình huống có anh chị em. Cũng theo nhà tâm lý, trẻ là con một còn gặp phải một vấn đề khác. Đó là do cuộc sống gia đình đặc thù đơn chiếc nên trẻ thường bị người lớn ra lệnh, điều hành khiến chúng tương đối trầm lặng, kín tiếng. Các bậc cha mẹ nên để trẻ thoải mái, thậm chí tự do gây ra sự hỗn độn trong nhà như kiểu hỗn độn của một mái ấm có hai, ba đứa con. Phụ huynh đừng ngại con mình khi đến tuổi trưởng thành sẽ tủi phận khi nhớ về tuổi thơ đơn độc, bởi vẫn có những đứa trẻ lớn lên lâu lâu bị ác mộng khi nghĩ đến những ngày còn bé bị chính anh hay chị trong gia đình bắt nạt cơ mà.   

phunu8-con-mot-la-nhung-dua-tre-tu-tin-hay-khep-kin-hinh-anh 7

Khoa tâm lý hiện đại giờ đây cho rằng số con cái không quan trọng bằng chất lượng của mối quan hệ giữa chúng. Chắc gì có thêm đứa nữa con cái trong nhà sẽ tốt hơn. Một gia đình hoàn hảo trong xã hội tiên tiến không nằm ở số con ít, nhiều, mà phụ huynh nào cũng cần có những đứa trẻ được điều chỉnh tốt nhất về mặt tâm lý. Chúng sẽ hạnh phúc nếu được cha mẹ thương yêu.

Khăn Choàng Xanh

(Theo TheGuardian.com)

Tin mới trong ngày