phunu8_news_0.png

You are here

12/07/2015 - 13:11

Nếu Cao Bằng có thác Bản Giốc thì Bắc Kạn thu hút khách du lịch bằng hồ Ba Bể, hồ nước ngọt thiên nhiên lớn nhất Việt Nam. Thông thường, người ta hay đi từ Bắc Kạn lên Cao Bằng và hình thành một tour du lịch khép kín. Hiện nay có nhiều công ty lữ hành tổ chức tour này, nhưng tự đi bao giờ cũng là một thú vui riêng của dân thích “phượt”, nhất là vào tháng 7 nóng nực của Hà Nội, mọi người muốn tìm gì đó mát mẻ, trong lành.

Từ Hà Nội đi hồ Ba Bể vào khoảng 240km, cung đường sẽ như sau: Hà Nội đi về quốc lộ 3, sẽ chạy qua Thái Nguyên, đến thị xã Bắc Kan đi khoảng hơn 30km đến thị trấn Nà Phặc, tới đây rẽ trái vào quốc lộ 279, đi thẳng là đến thị trấn chợ Rã, chạy vào khoảng 10km là đến hồ Ba Bể. Phương tiện tốt nhất là đi ô ô hay xe máy.

 Có người bảo tên Ba Bể do hồ gồm ba nhánh hồ nối tiếp nhau, gọi tên lần lượt là Pé Lầm, Pé Lù và Pé Lèng. Có người lại bảo rằng nước hồ do ba con sông đổ vào nên có tên gọi như vậy. Các nhà địa chất cho rằng tuổi của hồ Ba Bể vào khoảng 200 triệu năm. Một đợt kiến tạo địa chất đã tạo nên một thắng cảnh đặc sắc: hồ trên núi và những hang động thạch nhũ.

Đi thuyền trên hồ, lòng không khỏi bâng khuâng, lan man đôi chút: 200 triệu năm trước, nơi đây vắng bóng người, hàng triệu năm trước, chắc nơi này cũng chưa có con người xuất hiện. Hồ nước này đã yên lặng qua hàng trăm triệu năm, đã chứng kiến những vận động tự nhiên của trái đất, đã chứng kiến những khoảnh khắc lịch sử (rất ngắn ngủi) của con người. Đời sống của con người quá ngắn ngủi so với sự dài lâu như vô tận của thiên nhiên. Nhưng cũng chính trong quãng thời gian ngắn ngủi đó, con người đã kịp tác động vào thiên nhiên và nhiều khi bắt thiên nhiên phải phục vụ lại cho con người.

Truyền thuyết về Hồ Ba Bể là truyền thuyết tôn vinh lòng tốt của con người, được ghi lại trong “Kho tang truyện cổ tích Việt Nam” của Nguyễn Đổng Chi. Chuyện kể rằng ngày xưa ở vùng Bắc Kạn, có ngôi làng nọ hàng năm đều có mở lễ hội cúng Phật. Năm nọ có một bà lão rách rưới, cùi hủi đến xin ăn, nhưng đều bị mọi người ghê sợ, xua đuổi. Chỉ duy nhất có hai mẹ con bà góa nhà kia gọi bà lão đến cho ăn uống no đủ, lại cho ngủ nhờ một đêm. Đêm hôm đấy hai mẹ con nghe thấy có tiếng động ầm ầm, nơi bà lão ngủ thấy có bóng dáng một con rắn lớn. Sáng hôm sau bà lão gọi hai mẹ con và bảo rằng sắp tới sẽ có nạn lớn, dân làng ở đây xấu bụng nên ắt sẽ bị trời trừng phạt, hai mẹ con mau tìm nơi cao để trú ngụ. Nói xong bèn biến mất. Hai mẹ con nửa tin nửa ngờ nhưng cũng làm theo. Sáng hôm ấy, giữa lúc dân làng đang cúng Phật linh đình thì nước ở đâu cứ cuồn cuộn đổ về, dâng lên ngập cả ngọn cây, mái nhà, cuốn chìm cả ngôi làng, chỉ có hai mẹ con bà góa nhờ chạy lên đỉnh núi cao nên còn sống sót. Hai mẹ con cất một gian nhà nhỏ trên núi, lâu dần thành bản làng đông đúc. Còn nơi nước ngập thì chính là hồ Ba Bể ngày nay.

Đến Ba Bể vào một ngày hè tháng bảy, không phải cuối tuần nên thưa vắng bóng người. Những con thuyền vẫn nằm chờ khách.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 3

Bước chân lên một con thuyền, yên tâm thấy có áo phao. Nhìn sang bên cạnh, cũng thấy có thuyền bạn đồng hành.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 4

Bắt đầu đi chầm chậm dạo một vòng hồ. Hồ có chiều dài gần 8 km (có tài liệu nói chiều dài là 11 km), bề ngang khoảng 3 km, nằm ở độ cao 145m so với mực nước biển. Hồ có khoảng 50 loại cá nước ngọt quý hiếm. Nhưng cũng trong khoảng 40 năm trở lại đây, hồ Ba Bể đã mất 20% diện tích và hiện nay hồ đang bị một số công ty khai thác quặng làm ô nhiễm và lấp dòng chảy. Có nhiều tiếng kêu cứu, nhiều đơn kiến nghị của những hộ dân sống xung quanh hồ Ba Bể, nhưng tiếc là cho đến nay, tiếng nói của họ vẫn rơi vào thinh không.

Năm lọt giữa vườn quốc gia Ba Bể rộng 7.611 hecta, hồ Ba Bể đẹp như một viên ngọc xanh chưa được trau chuốt, giũa mài.  Nhưng chính cái vẻ thô mộc ấy lại thu hút khách du lịch dừng chân. Hiện có khoảng 15 thôn bản nằm trong phạm vi của vườn quốc gia Ba Bể, dân số khoảng 3.000 người, chủ yếu là người Tày, Dao, Mông, trong đó có hai bản Pác Ngòi và Pó Lù vì nằm sát hồ nên dân chúng ở đó phổ biến loại hình du lịch homestay và đánh bắt cá.

Xung quanh hồ vẫn thưa thớt dân cư. Chỉ có một vài dấu hiệu ít ỏi, cho thấy có người sống ở gần đây. Vài ngôi nhà rải rác sát bờ hồ.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 5

Có người đang đánh cá. Vài chú trâu đang biếng lười dầm nước.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 6

Mặt nước hồ Ba Bể có một sắc xanh kỳ lạ, là màu xanh của cây lá bên hồ, pha lẫn với sắc trời thiên thanh. Những chỗ gần bờ lại phảng phất đỏ màu phù sa. Nhiều màu xanh, nhiều sắc xanh, giống như sự nghịch ngợm về màu sắc của thiên nhiên. Trời mây xanh màu thiên thanh. Nước hồ xanh chàm buồn bã, tù đọng. Lá cây xanh màu tươi non. Đá núi sắc xanh trầm năm tháng.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 7

Bên hồ có nhiều vách núi cao.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 8

Vì vậy xung quanh hồ có nhiều hang động.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 9

Cây cối mọc xanh tốt, um tùm. Các cây đều ngả về mặt nước chứ không vươn lên trời cao. Có lẽ vì ở bên hồ, cây cối có xu hướng nghiêng về mặt nước gần gũi, thân quen, chứ không thích vươn lên trời cao xa lạ.

Nhớ một câu ca dao.

Bắc Kạn có suối đãi vàng

Có hồ Ba Bể, có nàng áo xanh…

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 9

Đi qua cả Pé Lầm, Pé Lù và Pé Lèng, xuôi theo dòng sông Năng, dòng sông chảy xuyên qua núi đá vôi Lũng Nham tạo ra động Puông. Động Puông dài chừng 300m, cao chừng 30m, có nhiều khối nhũ đá huyền ảo, lung linh, hình thù kỳ lạ. Cửa vào động có hình dạng như một cái hàm cá mập đang mở rộng, tạo cảm giác rờn rợn cho du khách.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 10

Cửa hang nhìn từ phía trong ra. Phía ngoài kia là ánh nắng rực rỡ.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 11

Xuôi vào trong động là nền cát ẩm, dòng sông chảy ngầm một bên. Mặt nước đen sẫm một màu, nhìn sâu hun hút, dòng nước gần như đứng lặng, không chảy. Không dài và rộng như động Phong Nha ở Quảng Bình, động Puông vẫn đủ sức thu hút du khách bằng những khối thạch nhũ có hình thù kỳ lạ, bằng lối đi quanh co chật hẹp xuyên qua những khối đá.

Có những cột thạch nhũ đủ mọi hình thù.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 12

Có tảng đá như hình con cóc.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 13

 Trầm tích giữa dòng như hàng trăm triệu năm trước, vô tri vô giác, lặng thầm giấu mặt với thời gian. Khoảnh khắc ngắn ngủi của đời người không là gì so với tuổi dài như vô tận của núi đá, dòng sông. Có phải vì thế mà con người luôn cảm thấy bé nhỏ khi phải đối mặt với thiên nhiên?

Trầm tích giữa dòng, chỉ là thiên nhiên trầm tích. Con người có trầm tích không? Tôi tin là có, sẽ có những tình cảm trầm tích lại theo thời gian.

Quay trở về Pé Lù ghé đảo An Mã. Một ngôi đảo nhỏ xinh xắn. Đảo An Mã có một ngôi đền. Hòn đảo này là nơi dân cư Ba Bể mở hội xuân, có những cuộc thi truyền thống như bơi thuyền độc mộc, chọi bò, đấu vật, ném còn…

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 14

Một chiếc cầu nhỏ nối đảo với một bờ gần. Lối lên đền là những bậc thang vắng vẻ dấu chân người, cây cối rủ bóng lòa xòa mát rượi. Chỉ có mùa xuân mở hội, nơi đây mới đông đúc. Hôm nay chỉ có tôi và vài người bạn là khách vãng lai ghé qua đây. Không gian thinh lặng, yên ả, dễ khiến người ta có cảm giác thoát tục.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 15

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 16

 Không xô bồ như những ngôi chùa chợ, chùa đường ở chốn thị thành, không ồn ào xanh đỏ lễ vật, hàng mã như vô số ngôi đền có danh, tương truyền linh hiển khác, đền An Mã mái nâu giản dị, trang nghiêm. Ngôi đền nhỏ trầm buồn nép mình dưới bóng cây. Khoảng sân rộng vắng lặng. Mái đền cong cong, lối kiến trúc quen thuộc ở hầu hết những đền chùa miền Bắc.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 17

Một tấm bia chữ Hán còn mới ghi một bài thơ vịnh đền.

Phụ nữ 8 Có hồ Ba Bể có nàng áo xanh 18

Ngồi một góc sân đền, bao mệt mỏi tan biến, lòng trầm lại, buồn buồn. Như bước chân đi, thì sẽ tan biến bầu không khí thinh lặng này. Như bước chân đi, thì sẽ sa vào những chợ dời ồn ào xung quanh.

Hồ Ba Bể, một sáng bình yên, một sáng an lành. Cách đó vài trăm cây Hà Nội ồn ào, bụi bặm đang đợi tôi quay về.

Hà Vân

Tin mới trong ngày