phunu8_news_0.png

You are here

21/06/2017 - 06:00

Ai cũng ao ước được vinh dự trở thành nhà văn có sách bán chạy, nhưng ở Mỹ, hậu trường của best-seller lại là nỗi rùng mình cho những cây bút tài hoa. Nhân Ngày nhà báo 2017, mời các bạn chia sẻ đoạn trường của họ.

Đám đông đứng dọc đại lộ Ocean Drive bang Florida phấn khích chứng kiến môt người đẹp tóc vàng thân hình bốc lửa, chỉ phủ bên ngoài lớp lông đà điểu, ngồi chễm chệ trên nóc chiếc Ford Mustang màu đỏ. Cô nàng vừa hôn gió vừa xịt nước hoa khắp hai bên đường. Đám thanh niên huýt sáo chạy theo. Một hoa hậu? Một minh tinh Hollywood hay một Diva ca nhạc? Không! Đó chỉ là Pat Booth, nữ văn sĩ có sách thuộc hạng best-seller đang thân chinh đi quảng cáo cho cuốn sách mới Miami của mình, cũng là tên nhãn hàng loại nước hoa cô sản xuất.   

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 2
Jacqueline Susann, nữ văn sĩ Mỹ đi tiên phong hình thái book tour, đang ký sách cho độc giả

Một danh best-seller không đủ

Pat Booth không phải là người đi tiên phong trào lưu book tour, những chuyến lưu diễn quảng bá sách. Từ năm 1967, nữ văn sĩ Jacqueline Susann đã bỏ ra 25 tháng rong ruổi khắp xứ sở Hoa kỳ để cổ động cho Valley of the dolls mới giúp sách bán được hơn 4 triệu bản. Kỷ lục ấy khiến book tour thành tiền lệ trong giới văn đàn Mỹ, một việc phải làm đối với các nhà văn có sách ra lò. Việc tiếp thị cho một sản phẩm đặc sắc như dạng sách best-seller mà cũng mang đầy hỉ, nộ, ái, ố như những dòng mỉa mai của Art Buchwald, ngòi bút châm biếm nổi tiếng thế giới, từng viết  “Chúng ta, dân viết văn Mỹ, sẵn sàng làm đủ mọi trò để quảng bá cho sách ta viết ra. Nói dối, lấp la lấp lửng ngôn từ, hạ mình… đều có thể được dùng tất, miễn làm người khác biết đến những gì ta viết ra”.

Cái danh “sách bán chạy” tự nó không đến rồi làm cho tác phẩm trên quầy biến đi và tiền đổ về. Mặt hàng quý này vẫn cần, và cần hơn bao giờ hết, việc đầu tư trí óc của chính tác giả vào những chiêu “rao hàng”, một việc phải động não vất vả chẳng kém viết văn. Chính Art Buchwald đã từng phải xộc vào nhà xuất bản, đòi cho được sách mình trưng bày ngay tủ kính phía trước, dẹp qua một bên sách của… cả các đồng nghiệp.

Quý bà cũng chẳng kém. Nữ văn sĩ Joan Rivers tự tay bày cuốn Still talking của mình lên kệ các shop ở sân bay Newark, lạnh lùng gạt sách của Shirley Mc Laine, bạn viết của cô, ra chỗ khác. Nhức nhối hơn, vì đứa con tinh thần mà Emma Bombeck đã tình nguyện xuất hiện trên TV hát bài Hi Neighbor vào lúc…6 giờ sáng trong chiếc áo ngủ, rồi phải trổ tài khoe món xà lách cho khán gỉa ngồi dùng bữa điểm tâm thưởng thức.

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 3
Một trong những việc phải làm trong một book tour: ký sách cho độc giả

 

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 4
Nữ văn sĩ Joan Rivers tác giả Still talking

 

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 5
Nữ văn sĩ best-seller Tama Janowitz, “cô gái lắm chiêu” trong trào lưu book tour

Càng nghĩ ra quái chiêu “sô hàng” sách mới dễ bán. Cô nàng Tama Janowitz xuất hiện ở bữa tiệc ra mắt cuốn Cannibal in Manhattan với một cái xương plastic dài 1,2m cài trên tóc. Thế mà sách cô thành best-seller! Những tên tuổi bình thản ngồi một chỗ chờ nghe báo cáo doanh thu đầu sách của mình không nhiều. Danh sách này chỉ chừng vài khuôn mặt mà nhân thân của họ đã là chính best-seller. Stephen King với đề tài kinh dị, Danielle Steel viết tình cảm ướt át, cựu đệ nhất phu nhân Barbara Bush, Hilary Clinton hay nữ diễn viên Katharine Hepburn xuất bản tự truyện. Họ không nhất thiết phải làm những trò quái để “bán” sách. Đa số văn sĩ còn lại đều phải tất bật bươn chải bên ngoài, y hệt nỗi vất vả của những người chào hàng xuất hiện quen thuộc ở xã hội Mỹ.

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 6
Cựu đệ nhất phu nhân Mỹ Hillary Clinton với quyển tự truyện best-seller của mình

 

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 7
Hai văn sĩ Danielle Steel và Stephen King hiếm khi bị book tour “hành”

 

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 8
Stephen King

Muốn hốt bạc phải đổ mồ hôi

Càng là nữ văn sĩ lịch làm việc ra mắt sách càng tối tăm mặt mũi tựa một ca sĩ chạy sô. Để Heartburn xuất hiện trên kệ, 5 giờ sáng Nora Ephron đã phải dậy kịp cho chuyên viên trang điểm vào buổi phỏng vấn truyền hình lúc 7g. Tiếp theo là từ 3 đến 4 lần xuất hiện ở các kênh khác. Nuốt vội bữa trưa rồi phải gồng mình trước ống kính thêm 4 lần nữa và nói khô cả họng về… mình! Đó là chưa kể những hiểu lầm, trục trặc kỹ thuật lịch “diễn” khiến tác giả phải ngồi dài cổ chờ đến phiên thâu hình. “Rêm” nhất là các trường hợp về nhà, sốt ruột chờ giờ phát sóng, lại thấy bị cắt đầu cắt đuôi chỉ còn ngắn ngủi ngang một shoot quảng cáo hạng bèo. Nữ văn sĩ Susan Isaacs từng gặp cả ca cười ra nước mắt. Một  anh chàng phóng viên khi phỏng vấn lầm lẫn thế nào lại đi hỏi về một quyển sách của đồng nghiệp cô!!! Nhưng đó mới chỉ là khúc dạo đầu trước khi bước vào book tour.

Phụ Nữ 8 Nhọc nhằn best-seller 9
Nữ diễn viên huyền thoại Katharine Hepburn, cũng đã từng có sách tự truyện thành best-seller

Những nhà văn đã “từng trải” quá biết rõ đoạn trường book tour sẽ không bao giờ mang theo mình những hành lý cồng kềnh. Họ cắn răng chi thêm tiền mua vé hạng nhất để tránh sự quấy nhiễu của lớp du khách nhàn tản. Amy Tan, tác giả của The Joy Luck Club nổi tiếng đã khốn khổ khi bị một fan đang ngồi cạnh đọc chính tác phẩm ấy trên máy bay phát hiện. Bà bị phỏng vấn tới tấp đến nỗi về sau vị nữ văn sĩ gốc Hoa này ghi lại, đó là “chuyến bay kinh hoàng”.

Tiền cần đầu tư thêm là họ phải thuê vệ sĩ nhanh nhạy, kín miệng, hộ tống từ sân bay đến khách sạn, từ đài truyền hình đi các điểm gặp gỡ bạn đọc. Jackie Collins nếu không có vệ sĩ cứu chắc đã chết cháy ở khách sạn trong một book tour. Một trong các việc “oải” nhất trong loại tour này đối với các nhà văn là những bữa tiệc khoản đãi. Căng da mặt để cười, trả lời, ăn uống, ký sách cho hằng nghìn người một lúc… là những cực hình. Đó là chưa kể các tình huống bị phản đối do quan điểm nhà văn viết ra trong sách. Kitty Kelly, dù đã có đến 5 vệ sỹ tháp tùng, cũng đành bỏ dở chuyến lưu diễn quảng bá cuốn truyện viết về Nancy Reagan vì bị nếm quá nhiều cà chua và trứng thối. Erica Jong thì cảm thấy nhục vì bị giới đồng tính ve vãn trắng trợn khi cô đi “chào hàng” Fear of flying.

Muốn cạnh tranh phải duy trì book tour. Thế là không ai bảo ai mỗi người trong giới văn sĩ lại phải tự tìm riêng các liệu pháp cho mỗi chuyến marketing “lạnh mình” ấy. Sidney Sheldon mang cả vợ theo. Shirley Conran và Shirley Mc Lane tập yoga đều đặn để định tâm. Tim Robbins thủ sẵn nước cà rốt, còn Rita Mae Brown mang theo hàng két Coca chay để giữ sức. Vất vả nhất có lẽ là Anne Rice. Mỗi ngày trước book tour ba tuần nữ văn sĩ này phải tập đủ 100 cú lộn santo. Thế mới biết làm một nhà văn cỡ best-seller ở Mỹ không dễ ngon xơi!

                                                                                    MINH TRUNG  

Tin mới trong ngày