phunu8_news_0.png

22/07/2015 - 17:44

Một tỉnh lỵ nhỏ, một thiếu phụ và cô con gái nhỏ của nàng sơ tán về từ Matxcơva ở nhờ nhà ông cụ Pôtapốp. Chiến tranh đang diễn ra và con trai cụ, anh Nikôlai phục vụ ở hạm đội Hắc Hải vẫn biền biệt xa nhà. Cụ Pôtapốp qua đời, chưa kịp đọc những lá thư con trai gửi về. Khi Nikôlai về đến nhà, anh chỉ còn gặp nàng Tachiana.

Có gì trong cuộc gặp gỡ ấy. Không có gì cả nhưng lại có rất nhiều. Nikôlai và Tachiana đều chung cảm giác như đã gặp gỡ nhau ở đâu, đã từ lâu lắm. Họ như được sinh ra để gặp mặt nhau trong sự tình cờ của số phận.

Liệu ở tỉnh lỵ xa xôi nào tồn tại một căn nhà nhỏ bằng gỗ, nơi bậu cửa treo chiếc chuông cứ gióng lên những hồi lanh lảnh mỗi khi có tay người chạm tới, một chiếc dương cầm cũ kỹ lung linh dưới ánh nến giữa đêm khuya, âm thanh dịu dàng của bản nhạc “Trên những bờ tổ quốc xa xôi” lướt nhẹ vào bóng tối và gợi mở những tình cảm trìu mến, âu yếm nhất. Con mèo Ackhip già nua nằm lim dim mắt ngủ ngon lành trên chiếc đi văng. Những tia lửa tí tách nhảy nhót lẫn với tiếng ấm xamôva reo trong bếp lò. Ngoài trời, tuyết đã nở hoa trắng xóa bên ô cửa sổ. Đêm rất dài và rất sâu…

Như nhà thơ Bằng Việt đã từng viết:

"Lẵng quả thông" trong suối nhạc nhiệm màu

Hay "Chuyến xe đêm" thầm thì mê đắm

Mùi cỏ dại trên cánh đồng xa thẳm

Một bầu trời vĩnh viễn ướp hương hoa

"Có thể ngày mai ta cũng đi qua

Một cánh cửa nao lòng trong truyện "Tuyết"?

Có tiếng chuông rung, và con mèo Áckhíp

Ánh nến mơ hồ như hạnh phúc từng mong..."

Xa xôi sao... Thời thơ ấu sau lưng!

Họ chỉ gặp nhau một buổi tối, bốn giờ sáng hôm sau Nikôlai lên đường.

Mấy ngày sau Tachiana nhận được một bức thư của Nikôlai: “Tôi đã nhớ ra chúng ta gặp nhau ở đâu – Anh viết – Nhưng tôi không muốn nói với em khi còn ở nhà. Em còn nhớ Krưm năm một nghìn chín trăm hai mươi bảy không? Mùa thu. Những cây tiêu huyền cổ thụ. Công viên Livađia. Trời u ám. Biển nhợt nhạt. Tôi đi theo con đường nhỏ tới Orêanđa. Trên chiếc ghế dài bên đường có một thiếu nữ ngồi. Cô ta chừng mười sáu tuổi. Trông thấy tôi, cô ta đứng dậy và đi về phía tôi. Khi chúng tôi gặp nhau, tôi liếc nhìn cô. Cô ta đi qua tôi rất nhanh, nhẹ nhàng, tay cầm một cuốn sách mở rộng. Tôi dừng lại nhìn theo cô rất lâu. Thiếu nữ đó là em. Tôi không thể nhầm được. Tôi nhìn em và cảm thấy rằng có một người con gái vừa đi qua ngay bên cạnh tôi, người đó có thể làm tan vỡ cả đời tôi mà cũng có thể đem lại cho tôi hạnh phúc. Tôi hiểu rằng mình có thể yêu người con gái ấy đến hi sinh cả thân mình. Lúc đó, tôi đã biết rằng tôi phải tìm em cho bằng được, dù có phải trả bất cứ giá nào. Tôi nghĩ như vậy, nhưng lại vẫn cứ đứng lặng. Vì sao? Tôi cũng chẳng hiểu. Từ ngày ấy tôi yêu Krưm và con đường nhỏ. Ở đó, tôi đã gặp em trong giây lát và mất em vĩnh viễn. Nhưng cuộc đời đã thương tôi và tôi lại được gặp em. Nếu mọi việc ổn thỏa và em cần đến cuộc đời tôi, thì tất nhiên nó sẽ là của em…”

Cho đến bây giờ, mỗi khi buồn hay tuyệt vọng, lại đọc lại Paustovsky và nhất là đọc truyện “Tuyết”.

Bằng Việt cũng viết rằng:

Đưa em đi... Tất cả thế xong rồi

Ta đã lớn. Và Pautopxki đã chết!

... Anh vẫn khóc khi nghĩ về truyện "Tuyết"

Dẫu chẳng bao giờ mong đợi nữa đâu em!

Nhưng tôi không tin lời nhà thơ Bằng Việt. Tôi không khóc và tôi tin rằng khi còn cảm thấy nao lòng trước một chiều ngược gió, ngỡ ngàng với một sắc lá thu, trầm mặc với bầu trời đầy sao, tin vào những tình cờ của số phận thì cuộc đời này của mình “sẽ không trôi qua vô ích” (chữ dùng của Paustovsky) và với mình, Paustovsky bao giờ không chết!

Hà Vân

Tin mới trong ngày