phunu8_news_0.png

You are here

11/02/2020 - 18:40

Đạo diễn Bong Joon-ho đã tạo nên kỳ tích cho điện ảnh Hàn Quốc với bộ phim Parasite đoạt giải Phim xuất sắc nhất Oscar lần thứ 92. Chặng đường thực hiện bộ phim đề tài xã hội này của anh mang cả tính thực tiễn lẫn lãng mạn.

Sau một mùa giải được đánh dấu bởi vô số khả năng dự đoán, Oscar 2020 đã mang đến một vòng lượn cuối cùng ngoạn mục vào tối Chủ nhật vưa qua khi vinh danh tác phẩm điện ảnh Hàn Quốc Parasite, một drama châm biếm xã hội tư bản, là phim hay nhất (Giải Best Picture). Đây là bộ phim đầu tiên không nói tiếng Anh đã giành giải cao nhất Oscar. Nó cũng đoạt luôn giải đạo diễn xuất sắc nhất, kịch bản gốc hay nhất và phim quốc tế hay nhất. Đứa con nghệ thuật của Bong cũng đã đánh bại Once Upon a Time in Hollywood, Jojo Rabbit The Irishman, đánh dấu lần đầu tiên sau 65 năm - kể từ Marty năm 1955 – một phim chiến thắng giải Cành cọ vàng tại Cannes đã nhận tượng vàng Best Picture tại Oscar. Chỉ có 10 bộ phim tiếng nước ngoài trước đây đã được đề cử cho hạng mục này - bao gồm Amour Life Is Beautiful - nhưng không xuất phẩm nào trong số đó giành chiến thắng.

phunu8-hanh-trinh-sang-tao-parasite-ky-tich-cua-dien-anh-han-quoc-o-oscar-lan-thu-92-hinh-anh  4

"Parasite" là một trong những bộ phim xuất sắc nhất năm nhờ kỹ năng đạo diễn hấp dẫn, dàn diễn viên tuyệt vời và cốt truyện ly kỳ khó đoán. Ít ai nghĩ một xuất phẩm điện ảnh có chủ đề tưởng như khô khan là bất bình đẳng thu nhập trong xã hội như Parasite lại trở thành một câu truyện hình ảnh động ly kỳ, chiếm được sự đồng tình gần như 100% của dàn giám khảo Oscar 2020 của Viện Hàn lâm điện ảnh Hoa Kỳ. Phim cũng khiến các fan nghệ thuật thứ 7 của Hàn Quốc nói riêng và châu Á nói chung đầy tự hào khi được đem đi tranh tài tại một cuộc thi điện ảnh quốc tế toàn cầu danh giá như Oscar.

Thế nhưng, hành trình để Bong Joon-ho thực hiện Parasite lại đơn giản chỉ là “đáp ứng nhu cầu của Netflix và thế giới điện ảnh để học cách cùng tồn tại với chúng của một đạo diễn như anh trong chặng đường rong ruổi khám phá hành trình sống bằng ngôn ngữ điện ảnh”. Chàng đạo diễn trẻ xứ Kim Chi chân thật thổ lộ như thế về Parasite, hai năm sau ngày gây xôn xao các phim trường thế giới với bộ phim phiêu lưu khoa học viễn tưởng Okja. Tính ra đã được 10 năm từ khi Bong Joon-ho thực hiện hai xuất phẩm điện ảnh bằng tiếng Anh, Okja Snowpiercer, anh mới trở lại với một bộ phim Hàn Quốc hoàn chỉnh đầu tiên đầy danh giá của mình.

phunu8-hanh-trinh-sang-tao-parasite-ky-tich-cua-dien-anh-han-quoc-o-oscar-lan-thu-92-hinh-anh  5

Lần này, Bong xoáy chủ đề vào nội bộ sinh hoạt của hai gia đình truyền thống Hàn Quốc, một nghèo, một giàu, với hố sâu là sự bất bình đẳng thu nhập mà anh bóc tách từng chi tiết mảng sống bằng các thủ pháp điện ảnh ly kỳ và bất ngờ thú vị, đúng chất của tay nghề đạo diễn mang thương hiệu Bong Joon-ho. Qua phim, Bong cũng được dịp tái hợp với ngôi sao Hàn Quốc Song Kang-ho, nhân vật góp mặt đủ trong 4 phim anh đã thực hiện, Memories of Murder, The Host Snowpiercer, tạo nên một trong những “cặp đôi hoàn hảo” đạo diễn - diễn viên tuyệt vời nữa của thế giới điện ảnh thế giới đương đại. Anh thú nhận, mình đã như nhìn vào Song mà nhấn nhá nội dung kịch bản, và với Bong, Song Kang-ho chính là tổng hợp của cả các tay tổ diễn xuất Hollywood gồm Al Pacino, Joaquin Phoenix lẫn Michael Shannon gộp lại. Ở tuổi ngấp nghé 50, Bong chưa quá chững chạc nhưng đã được lão làng tài năng Hollywood Quentin Tarantino so sánh là chẳng khác gì huyền thoại S. Spielberg thời kỳ đầu.

Thực ra, ngay cả giới trong nghề cũng không có nhiều thông tin về bộ phim Parasite nếu không được chính tác giả đạo diễn hé lộ về hành trình thực hiện và nguồn cảm hứng tạo ra nó. Ký sinh trùng – rất tiếc lại không phải là một đề tài về y học – là bộ phim về hai gia đình tương phản được Bong tạo ra theo cảm hứng lấy từ một hình thức mỹ thuật quen thuộc nhưng ít người để ý. Đơn giản kỹ thuật này có thể được hình dung như sau, khi tạo một hình ảnh bằng mực hoặc một chất liệu màu gì đó trên giấy, sau đó bạn gấp giấy lại, hình ảnh ở trang này sẽ được in qua mặt giấy bên kia. Chính vì lẽ ấy, ban đầu Bong Joon-ho đặt tên cho bộ phim là The Décalcomanie (tên Tây của hình thức mỹ thuật vừa kể). Theo anh, khi nhìn vào kết quả cuối cùng, hình ở hai mặt giấy trông tưởng giống hệt nhau. Thế nhưng, nếu săm soi cho thật kỹ, chúng lại vẫn có những điểm khác biệt. Hai gia đình trong phim Parasite là như thế!

phunu8-hanh-trinh-sang-tao-parasite-ky-tich-cua-dien-anh-han-quoc-o-oscar-lan-thu-92-hinh-anh  6

Vấn đề bất bình đẳng thu nhập xã hội không lạ, nhưng cấu trúc phim sao cho ra được một cách giải quyết vấn đề lại là chuyện khó, chí ít đối với một đạo diễn. Bong, và cũng như nhiều người khác hiểu, gọi đó là sự phân cực giữa người giàu và người nghèo, một nhức nhối toàn cầu tất không thể thiếu ở Hàn Quốc. Anh tin công việc đúng đắn của một đạo diễn như anh là cứ cố gắng phản ánh cho thật đúng những gì người ta đang sống vào đúng thời điểm ấy. Trong phim, đứa con trai của gia đình nghèo rắp tâm tìm cho được công việc làm gia sư riêng cho gia đình giàu có. Thế nên anh ta dành toàn tâm toàn lực cho môi trường công việc, và điều kỳ lạ đã xảy ra. Trong thực tế hiện nay, đâu dễ có nhiều cơ hội cho người giàu và người nghèo hòa trộn lối sống, cho dù cả hai phía đều mang ý độ lợi dụng nhau. Theo suy nghĩ của Bong, nếu bạn nghèo và trở thành một gia sư của một gia đình giàu có, đây chính là dịp may duy nhất để bạn nhìn thấy và tiếp xúc với cả hai thế giới. Điểm khởi đầu tuyệt vời ấy đã là nút thắt, tạo ra rất nhiều điều thú vị mang tính điện ảnh cho phim.

Phải mất 10 năm, dù ý tứ câu chuyện đã được phát triển trong tâm trí từ năm 2013, đạo diễn Bong mới làm một bộ phim Hàn Quốc. Độ dài thời gian ấy chứng tỏ quá trình làm Parasite của anh được chú trọng hơn các phim trước với các tính cách chi li và tinh tế, tựa như xem xét những sự cố và con người trong câu chuyện bằng kính hiển vi. Bằng chứng là khoảng 80 đến 90 phần trăm nội dung phim chỉ xảy ra trong hai ngôi nhà. Bong Joon-ho thú nhận, cũng được may là anh đã trở thành một đạo diễn nước ngoài khi tạo ra hai bộ phim bom tấn cho chính Holywood là Snowpiercer Okja nên không bị quá áp đặt, hạn chế, do đó có nhiều tự do “đủng đỉnh làm kỹ Ký sinh trùng hơn”. Với anh, cứ được quyền tự do sáng tạo là anh đều sẵn sàng làm việc với Amazon, Apple hoặc bất cứ một studio truyền thống nào chứ không phải cứ với Netflix như lời đồn đại, mới ổn.

phunu8-hanh-trinh-sang-tao-parasite-ky-tich-cua-dien-anh-han-quoc-o-oscar-lan-thu-92-hinh-anh  8

Có một điểm thú vị khác được chính Bong Joon-ho tiết lộ là anh viết kịch bản phim Parasite ở… quán cà-phê. Anh mô tả: “Tôi ngồi quay lưng về phía đám đông trong quán, để lọt đàng sau mình các tiếng ồn ào trò chuyện, chúi mũi vào kịch bản”. Vì vốn lười nên Bong không ngồi nhà viết được, bởi một là sẽ dán mắt vào TV, hai là sẽ mau chóng ngáy khò khò. Ở quán cà-phê tất nhiên chẳng ai cho nằm, ngủ, nên bắt buộc phải… viết. Anh hóm hỉnh so sánh mình giống với đạo diễn J.J. Abrams, người chuyên ngoáy bút khi đi dạo quanh thị trấn.

Từ xưa đến nay chưa có bộ phim Hàn Quốc nào từng được đề cử Oscar rồi... đoạt giải. Với Bong, đó chẳng phải là giấc mơ cổ tích mà chỉ là sớm muộn sẽ đến với bất cứ đất nước nào đầu tư chất xám cho nghệ thuật thứ 7. Anh cho là mình may mắn vì đã được tham gia các hội thảo ở Liên hoan phim Berlin, Sundance và Cannes, qua đó đã thấy được quá trình trao giải thưởng của từng LHP. Chúng phức tạp, không thể đoán trước và cần cả thêm may mắn nữa mới có cơ hội giành chiến thắng. Khi nói về vinh dự giành giải Cành Cọ Vàng 2019, Bong kết luận: “Xem vậy mà không phải vậy, Alfred Hitchcock đã bao giờ giành giải Oscar cho đạo diễn xuất sắc nhất đâu! Thế nên, quá trình cũng chỉ là quá trình.” Vậy mà giờ đây Bong Joon Ho đã vượt qua cả 4 đạo diễn gạo cội của thế giới điện ảnh đương đại gồm Quentin Tarantino, Todd Phillips, Sam Mendes và "tay tổ" Martin Scorsese, người mà anh thần tượng, để giành giải danh giá này sau khi Ký sinh trùng được xướng tên tcao nhất ại các giải thưởng lớn như Cành cọ Vàng 2019 (LHP Cannes 2019), Phim hay nhất tại LHP Sydney 2019, Phim nước ngoài xuất sắc nhất tại Quả cầu Vàng 2020, Kịch bản gốc xuất sắc nhất tại BAFTA 2020 và Phim không nói tiếng Anh hay nhất cũng ở BAFTA 2020.

Minh Trung

(Tổng hợp)

Tin mới trong ngày